MJAFT-i
dhe unë
(Botuar te Shekulli me disa ndryshime)
Nga
EDUARD ZALOSHNJA
Verën e kaluar, kur fushata
MJAFT po i afrohej fundit, ambasadori
britanik në Tiranë botoi një artikull në gazetën
Shekulli, në të cilin e
vleresonte fushatën si të suksesshme në misionin e saj
për shkundjen e
apatisë ndaj keqqeverisjes dhe plagëve të shoqërisë
shqiptare. Të të
njëjtit mendim ishin edhe përfaqsia e OSBE-së në
Tiranë, kongresmenët
amerikanë Engel e Lantosh, si dhe Këshilli Kombëtar Shqiptaro-Amerikan.
Dhe i të njëjtit mendim ishte edhe Shtabi Ekzekutiv i fushatës.
Suksesi i fushatës së
parë e shtyu Shtabin Ekzekutiv të MJAFT-it të
aplikonte për financimin e një fushate të dytë --
fushatën "Këtu vendos
unë!". Ajo fushatë synonte të sensibilizonte votuesit
që të tregoheshin
të vemendshëm gjatë fushatës zgjedhore për
pushtetin lokal, në mënyrë që
votën e tyre ta jepnin për ata kandidatë që kishin
gjasa të bënin më
shumë për komunitetin. Dhe afër mbarimit të fushatës,
djemtë dhe vajzat
e MJAFT-it menduan ta përdornin eksperiencën e fituar për
ta
transformuar atë në një lëvizje afatgjatë që
do të synonte artikulimin e
shqetësimeve të shqiptarëve të thjeshtë nëpërmjet
protestave,
peticioneve, lobingut, dhe të tjera forma të ngjashme të
aksionit
civil.
Në momentin që bënë
vendimin përfundimtar në lidhje me lëvizjen, ata
ftuan Ismail Kadarenë për t'u bërë Kryetar Nderi
i Lëvizjes dhe e
zgjeruan Bordin Këshillues me shqiptarë nga diaspora. Dhe
këtu futem në
skenë unë. Si një anëtar aktiv i diasporës
që kishte shkruar disa
artikuj në mbështetje të MJAFT-it, Shtabi Ekzekutiv më
ftoi edhe mua të
bëhesha anëtar i bordit. Dhe nga dita që e pranova atë
ftesë, i mëshova
idesë se misioni i MJAFT-it duhej të ishte gjenerimi i një
lëvizje
mbarëpopullore që eventualisht do të prodhonte një
forcë të re
politike të përbërë nga njerëz që nuk
e gjejnë dot vehten as në bllokun
politik të udhëhequr nga Nano dhe as në atë të
udhëhequr nga Berisha.
Një ide kjo së cilës i mëshoja fort si në komunikimet
e brendëshme të
MJAFT-it, ashtu edhe në shkrimet e mija publike, dhe e cila përputhej
me
idenë që kishin disa nga kolegët e tjerë të
bordit për misionin e
lëvizjes.
Kur MJAFT-i organizoi metingun
e madh para Kryeministrisë, m'u duk se
erdhi momenti që versioni që kisha patur në mendje për
misionin e
lëvizjes të materializohej. Ai meting m'u duk si një
ortek që fillon
i vogël në majë të malit dhe që përfundon
madhështor në rrëzë të tij.
Dhe në ditët që pasuan, nuk rreshta së shkruari
për të. Si Shtabit
Ekzekutiv, ashtu edhe publikut.
Duke mos qënë i vetmi
zë publik që kërkonte që protesta para
Kryeministrisë të shërbente si fillimi i ortekut që
eventualisht do të
hapte rrugën për lindjen e një force të re politike
të fuqishme, pata
përshtypjen se Shtabi Ekzekutiv do ta përqafonte këtë
opsion. Por
djemtë dhe vazat e shtabit, pasi peshuan sugjerimet e të gjithë
atyre që
publikisht ose privatisht iu ofruan këshilla (këshillat ishin
të shumta
dhe nga më të ndryshmet) vendosën përfundimisht
që të rikthehen në
formatin që kishin patur në mendje kur bënë kapërcimin
nga fushatë në
lëvizje. Pra që të fokusoheshin në artikulimin e
shqetësimeve të
shqiptarëve të thjeshtë nëpërmjet protestave,
peticioneve, lobingut, dhe
të tjera forma të ngjashme të aksionit civil.
Pas këtij vendimi të
Shtabit Ekzekutiv, u ula të rilexoj me mendje të
ftohtë artikujt e mij të shumtë ku, drejtpërdrejt
ose tërthorazi, kisha
argumentuar për shndërrimin eventual të MJAFT-it në
një lëvizje
politike. Shkak për rileximin u bë kjo pyetje që më
mundonte: Kush është
gabim, unë apo djemtë dhe vajzat e MJAFT-it? Dhe në fund
të leximit dhe
përsihatjeve të mija, arrita në përfundimin se asnjëra
palë nuk ishte
gabim! Përgjigje që nuk bën shumë kuptim? Hm...,
le ta japim me më
shumë fjalë.
Në çdo vend ku populli
ka të drejtën e zgjedhjes së atyre që qeverisin,
ekzistojnë dy mundësi ligjore që një grup njerëzish
të pakënaqur me
forcat politike ekzi
stuese të bëjë diçka për përmirsimin
e qeverisjes.
Njëra është nisja e një lëvizje politike për
krijimin e një alternative
qeverisëse më të mirë se ato ekzistuese, dhe tjetra
është nisja e një
lëvizje civile për t'i bërë presion forcave ekzistuese
politike që të
realizojnë një qeverisje më të mirë.
Rruga e parë ka potencialin
për të dhënë rezultate më shpejt të
prekshme, por përmban edhe më shumë rreziqe. Lëvizje
të tilla, sidomos
kur kanë qënë shumë të vrullshme, janë
uzurpuar jo rrallë nga demagogë,
diktatorë, gjysëm-diktatorë, e sharlatanë të
turlillojshëm. Nga ana
tjetër, lëvizje të tilla jo rrallë kanë dështuar
të gjenerojnë
mbështetje popullore në masën e domosdoshme për
përmbysjen e status
kuosë politike, duke përfunduar thjesht në parti pa peshë
reale në jetën
e vendit.
Dhe si në çdo investim,
edhe në një investim politiko-shoqëror, kushdo
që matet të investojë mundohet të vendosë në
mendje një balancë
racionale midis magnitudës dhe shpejtësisë së rezultateve
të pritëshme
nga njëra anë, e rreziqeve që paraqesin alternativat
e ndryshme të
investimit nga ana tjetër. Në rastin e MJAFT-it, djemtë
dhe vajzat e
tij vendosën të zgjedhin alternativën që ka potencialin
e përmirsimit
gradual të qeverisjes, duke anashkaluar alternativën që
mund të sillte
rezultate të shpejta por që ishte e mbarsur me rreziqet e
sipërpërmendura. Me pak fjalë, ata demonstruan se bëjnë
pjesë në
grupin e njerëzve rrezik-shmangës dhe jo rrezik-përsipër-marrës
(termat
janë huajtur nga teoria e investimit). Dhe historia e investimeve
të të
gjitha llojeve ka treguar se, mesatarisht, njerzit që i përkasin
grupit
të parë kanë qënë jo më pak rezultativë
se ata të grupit të dytë.
Në këtë pikë
të leximit, ti lexues i dashur ndoshta mund të jesh bërë
kureshtar të dish se ç'qëndrim do të mbaj unë
tani që djemtë dhe vajzat
e MJAFT-it kanë zgjedhur alternativën që nuk preferoja.
Për ta shuar
kureshtjen (në qoftë se të ka lindur), përgjigjia
është se do të vazhdoj
t'i mbështes. Madje do t'i mbështes fort. Dhe nuk do të
pushoj së
mbështeturi deri sa ata të realizojnë atë që
askush nuk e ka
realizuar ndonjëherë në Shqipëri -- konsolidimin
e një lëvizje të
fuqishme civile që do ta bënte zërin e shqiptarit të
thjeshtë të ndihej
në çdo skutë të pushtetit.